Czy Ty też popełniasz ten podstawowy błąd inwestorów?

Perspektywa czasowa jest jednym z kluczowych zagadnień związanych z inwestycjami. Nie chodzi mi tu tylko o tzw. „timing”, znany z analizy technicznej płynnych rynków np. akcji czy obligacji, lecz o zrozumienie i wykorzystywanie historycznej wiedzy o świecie i jego cyklicznej zmienności.

Czas naszego życia i możliwość badania otaczającego środowiska, a co za tym idzie baza obserwacyjna do wyciągania praktycznych wniosków jest ograniczona do krótkiego okresu, maksimum do kilkudziesięciu lat. Bardzo często, to nie wystarcza, aby przeprowadzić sensowną analizę.

Znane, doskonale udokumentowane i przebadane cykle w gospodarce światowej są często dłuższe i w ciągu kilkudziesięciu lat możemy zaobserwować tylko jakiś fragment z całego spektrum zmian.

Wyciąganie z tych krótkotrwałych (choć wieloletnich) obserwacji dalekosiężnych wniosków prowadzi do katastrofalnych błędów w ocenie.

A ponieważ większość uczestników rynku (czyli większość ludzi) nie przygląda się tym zmianom i nie analizuje ich w żadnej dłuższej perspektywie, nie dostrzega narastającego pod powierzchnią ciśnienia i często jest uczestnikiem wydarzeń o charakterze iście „wybuchowym”.

Przykład? Proszę bardzo. Przed wybuchem wojny jedna za stron (czasem obie) przestawia gospodarkę na produkcję zbrojeniową. Większość ludzi jakby tego nie dostrzegała, aż wojna staje się faktem i następuje dynamiczne dostosowanie cen do nowej sytuacji.

Brak wystarczającej perspektywy czasowej i bardzo krótki cykl obserwacji powoduje wrażenie, że żyjemy w świecie chaotycznym i nieprzewidywalnym.

Tak do końca nie jest.

Świat będzie dla nas miejscem tym bardziej chaotycznym i nieprzewidywalnym, im w krótszej skali czasu i na mniejszym obszarze będziemy go obserwowali.

Jeżeli nie będziemy się bacznie rozglądać, badając czy nie pojawiają się oznaki nadciągających zmian, a następnie nie będziemy dostosowywać do tych zmian swojego szeroko pojętego portfela inwestycyjnego, to będziemy jak maszerujący po angielskiej plaży owad w czasie odpływu i cieszący się grzejącymi promieniami słońca (owad jest nieświadomy wielkości dobowych pływów w tym rejonie, sięgających kilku, kilkunastu metrów).

Winston Churchill wyraził tę myśl bardziej dobitnie:

Historia uczy nas, że ludzie nie uczą się historii.
Gdy jedni umierają, tę samą historię powtarzają drudzy.

Nie ma tu miejsca na szersze omówienie tych niezwykle ciekawych i kluczowych dla inwestora zagadnień. Pragnę odesłać czytelnika do bogatej i powszechnie dostępnej literatury tematu. Niestety, bez pracy nie ma wiedzy, a bez wiedzy nie nauczymy się z niej korzystać i nie zdobędziemy odpowiedniego doświadczenia.

Jako memento niech posłużą poniższe, skrajne przykłady katastrofalnych inwestycji, będące wynikiem dokonywania długookresowych inwestycji na podstawie krótkookresowych obserwacji:

  • Zakup za świetną cenę kamienicy pod wynajem w jednej z dzielnic Warszawy, za cały swój kapitał plus niewielki kredyt. Zakupu dokonano w 1938 roku. Rok przed wybuchem…
  • Zakup na Florydzie nieruchomości, której cena rosła kilkadziesiąt procent co tydzień (sic!), w czasie boomu w latach 20. (w okresie przed wielkim kryzysem). Po przekłuciu bańki i dramatycznym spadku cen (huragan), dzisiejsze ceny są często niższe, niż w dniu zakupu. Nie pomaga tu fakt, że minęło kilkadziesiąt lat, a amerykański dolar stracił w tym okresie ponad 90% swojej wartości.
  • Przetrzymywanie swojego kapitału zgromadzonego na emeryturę w dolarach amerykańskich w Polsce w latach 80. Powszechnie uważane za super pewną i bezpieczną lokatę w tamtych czasach. Po reformie Balcerowicza i odbudowaniu siły złotego, ta strategia okazała się katastrofalna.

Aby lepiej uzmysłowić sobie historyczną zmienność cen spójrzmy na poniższy rysunek i oceńmy, czy w okresach oznaczonych literami A-A, B-B, C-C, D-D, E-E ceny spadają, rosną, czy są stałe? Zwróćmy uwagę, że w zależności od tego, w którym z okresów obserwujemy zmiany cen, możemy dojść do odmiennych wniosków.

 

perspektywa-czasowa

 

Widać wyraźnie, że dokonywanie długoterminowych inwestycji na podstawie krótkoterminowych obserwacji jest obarczone sporym ryzykiem. Lepiej dokonywać krótkoterminowych inwestycji na podstawie długoterminowych obserwacji.

Jednym z pierwszych znanych przykładów wykorzystania wiedzy o cyklach jest biblijna przypowieść o śnie faraona – z siedmioma krowami tłustymi i siedmioma chudymi. Zgromadzenie, za radą Józefa, wielkich zapasów zboża w okresie siedmiu lat wielkich urodzajów i późniejsza ich sprzedaż w okresie głodu – przyniosła faraonowi wielki majątek i wzrost potęgi Egiptu.

2 Comments

Dawid 23-07-2015, 00:03

prosze o dolaczenie do newslettera, dziekuje (link dostalem z polecenia p.Grabowskiego)

Reply
Karol 13-10-2015, 11:00

Bardzo ciekawe spostrzeżenia. Najważniejsza jest edukacja, zdobywanie wiedzy oraz wykorzystywanie jej w praktyce. Wymaga to trochę czasu oraz pracy ale można wiele na tym zyskać. Wpis ten pokazuje, że nie ma pewnych dobrych miejsc ulokowania majątku i to zależy od sytuacji jaka panuje w danym okresie, a ją możemy określić przez znajomość historii oraz obserwację rzeczywistości. Pozdrawiam

Reply

Leave a Reply to Karol

Zapisz się do naszego newslettera!